Zakaz testowania kosmetyków na zwierzętach

z8994614Q,Plakat--No-cruel-cosmetics11 marca 2013 r. zakończy się ostatni etap przejściowy zakazów przewidzianych w Rozporządzeniu
Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. dotyczącym produktów
kosmetycznych i tym samym na terenie Unii Europejskiej będzie obowiązywał zakaz wprowadzania do
obrotu kosmetyków testowanych na zwierzętach.

Już od 2009 roku na terenie Unii Europejskiej obowiązywał zakaz przeprowadzania testów gotowych
kosmetyków, a także składników lub kombinacji składników kosmetyków. Zakaz ten jednak nie
obejmował importowania z krajów trzecich (spoza UE) kosmetyków, których składniki lub też gotowe
receptury były testowane na zwierzętach. Od 11 marca 2013 r. wejdzie jednak w życie ostatnie stadium
zakazu testowania kosmetyków na zwierzętach. Zakazem zostanie objęte także wprowadzanie do obrotu
takich kosmetyków. Oznacza to, że zakazu musi przestrzegać każda osoba fizyczna lub prawna, która ma
siedzibę na terenie Wspólnoty i wprowadza do obrotu we Wspólnocie produkt kosmetyczny z kraju
trzeciego (spoza UE). Tym samym, UE zakazuje importu kosmetyków, których składniki lub gotowe
receptury były testowane na zwierzętach.

Warto pamiętać, że zakaz ten obejmuje szeroką gamę produktów. Zgodnie bowiem z rozporządzeniem, do
produktów kosmetycznych zalicza się ?produkt kosmetyczny? oznacza każdą substancję lub mieszaninę
przeznaczoną do kontaktu z zewnętrznymi częściami ciała ludzkiego (naskórkiem, owłosieniem,
paznokciami, wargami oraz zewnętrznymi narządami płciowymi) lub z zębami oraz błonami śluzowymi
jamy ustnej, którego wyłącznym lub głównym celem jest utrzymywanie ich w czystości, perfumowanie,
zmiana ich wyglądu, ochrona, utrzymywanie w dobrej kondycji lub korygowanie zapachu ciała; przy
czym substancja oznacza ?substancja? oznacza pierwiastek chemiczny i jego związki w stanie, w jakim
występują w przyrodzie lub zostają uzyskane za pomocą procesu produkcyjnego, z wszelkimi dodatkami
wymaganymi do zachowania ich trwałości oraz wszelkimi zanieczyszczeniami powstałymi w wyniku
zastosowanego procesu, wyłączając rozpuszczalniki, które można oddzielić bez wpływu na stabilność lub
zmiany jej składu.

Osoba odpowiedzialna (zgodnie z rozporządzeniem producent lub importer lub też osoba przez nich
upoważniona) może umieścić na opakowaniu produktu lub w jakimkolwiek innym dokumencie,
w informacji, na etykiecie, opasce dołączonej lub odnoszącej się do produktu kosmetycznego,
oznaczenia, że nie był on testowany na zwierzętach, jedynie wówczas, gdy producent i jego dostawcy
nie wykonywali ani nie zlecali wykonania testów na zwierzętach gotowego produktu kosmetycznego,
prototypu ani żadnego z jego składników, a także gdy nie zawiera on składników testowanych
przez innych producentów na zwierzętach w celu wytworzenia nowych produktów kosmetycznych.
Jednocześnie, osoba odpowiedzialna jest zobowiązana sprawdzić, czy kosmetyk jest zgodny z wymogami
rozporządzenia, to jest czy kosmetyk lub jego składnik nie był testowany na zwierzętach i są zobowiązane
do przedstawiania odpowiednich dokumentów niezbędnych do wykazania tego faktu organom Państw
Członkowskich. Jeżeli dystrybutorzy kosmetyku podejrzewają, że dany kosmetyk był testowany na
zwierzętach, powinni poinformować o tym osobę odpowiedzialną a konsumentom zapewnić możliwość
zwrotu produktu.

Zgodnie z polskim ustawodawstwem, kto przeprowadza doświadczenia w celu testowania kosmetyków
lub środków higienicznych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do
roku. Jeżeli sprawca czynu działa ze szczególnym okrucieństwem, podlega grzywnie, karze ograniczenia
wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Wyjątki od zakazu

Rozporządzenie przewiduje jednak odstępstwa od zakazu. W wyjątkowych okolicznościach, w przypadku
gdy powstaną poważne obawy dotyczące bezpieczeństwa istniejącego składnika kosmetycznego, państwo
członkowskie może zwrócić się do Komisji o odstępstwo od powyższych zakazów. Wniosek taki musi zawierać
ocenę sytuacji oraz wskazywać niezbędne środki. Na tej podstawie Komisja może, po konsultacji z Stałym

Komitetem ds. Produktów Kosmetycznych, w drodze uzasadnionej decyzji, upoważnić do zastosowania takiego
odstępstwa. Odstępstwo może być przyznane jedynie wówczas, gdy:

a) składnik jest w powszechnym użyciu i nie może być zastąpiony innym składnikiem o podobnym działaniu;

b) udowodniony jest szczególny problem zdrowia ludzi, a potrzeba przeprowadzenia testów na zwierzętach jest
uzasadniona oraz potwierdzona przez szczegółowy protokół badań, zgłaszany jako podstawa do wydania oceny.

Ponadto, odstępstwo od zakazu wprowadzania do obrotu jest udzielone do 11 marca 2013 r. w celu badania
toksyczności substancji przyjmowanych w powtarzanych dawkach, wpływu niektórych substancji na
rozrodczość i badaniu długofalowych wpływów toksycznych substancji w organizmie.